W kościele akademickim św. Jana Pawła II zagościły ikony, pięknie wpisując się w jego wnętrze. Kilkudniowa wystawa towarzyszyła Tygodniowi Modlitw o Jedność Chrześcijan, równolegle trwały warsztaty. Wydarzenie wzbogaciło o nowy element obchody Tygodnia, a zainteresowanie kielczan tą tematyką potwierdziło niesłabnącą fascynację ikoną.

Ks. dr Rafał Dudała, diecezjalny duszpasterz akademicki, bardzo poważnie myśli o Szkole Pisania Ikon przy Duszpasterstwie Akademickim „Wesoła 54”, która byłaby szeroką platformą wymiany myśli na temat duchowości, filozofii czy teologii ikony. Być może inauguracja nastąpiłaby w czasie Targów SacroExpo, podczas których Wydawnictwo Jedność zaprezentuje pokrewną tematycznie publikację. Do wakacji zajęcia poświęcone ikonie będą miały charakter warsztatowy, przygotowujący do poszerzonej formuły Szkoły Pisania Ikon.

Doświadczenie z Tygodnia Modlitw o Jedność Chrześcijan organizatorzy uznają za udane i obiecujące.

Wystawa ponad 40 ikon została otwarta i udostępniona w niedzielę 18 stycznia w kościele akademickim. Poprzedziła ją Msza św., z prośbą o dar jedności dla chrześcijan. Po Mszy św., w Ośrodku Duszpasterskim Wesoła 54 – Michał Płoski, znany kielecki twórca ikon, publicysta i autor książek, opowiedział o swoich doświadczeniach w tworzeniu ikon, m.in. o ostatnim międzynarodowym plenerze w Kijowie. Artysta tworzył tam m.in. ikony na fragmentach bruku z Euromajdanu, którym ludzie osłaniali się przed atakami specjalnych jednostek policji – Berkutu.

Z kolei warsztaty trwały od 18 do 23 stycznia. O godz. 19 (po Mszy św.) obywały się pokazy przybliżające kolejne fazy tworzenia ikony. Poprowadzili je: Zofia Grzesik, Alicja Tuz, Alicja Pędzisz, Ewa Sadowska, Marek Mazurek. Omawiano m.in. zasady przygotowania desek, techniki nanoszenia rysunku wybranej ikony, tajniki tempery jajecznej w malowaniu ikony czy złocenia dawną techniką „na pulment”. – Naszą wystawę obejrzało co najmniej kilkaset osób, w warsztatach codziennie uczestniczyło 20-30 osób, z których 20 zadeklarowało chęć uczestnictwa w Szkole Pisania Ikon – mówi ks. dr Rafał Dudała.

W planowanej szkole znajdą się zajęcia warsztatowe, wykłady z zakresu teologii i filozofii oraz duchowości ikony. Powstanie ona we współpracy ze środowiskiem Oratorium Świętokrzyskiego, gdzie prowadzone są warsztaty ikon i, być może, ze środowiskiem Wyższego Seminarium Duchownego w Kielcach.

Ikona to obraz sakralny powstały w kręgu kultury bizantyńskiej wyobrażający postacie świętych, sceny z ich życia, sceny biblijne lub liturgiczno-symboliczne. Charakterystyczna dla chrześcijańskich Kościołów wschodnich, w tym prawosławnego i greckokatolickiego, ikona powstała w Bizancjum, ale forma u nas rozpowszechniona wiąże się z kanonem Kościoła prawosławnego, który termin ikony odnosi wyłącznie do malowideł na desce, wykonanych zgodnie z kanonem ikonograficznym.

Ikona za pomocą środków plastycznych i języka symboli objawia świat duchowy. W tradycji prawosławnej ikona jest czymś więcej niż obrazem dewocyjnym lub dekoracją świątyń. Jest przedmiotem kultu, nieodłącznym od liturgii, sakramentalnym znakiem niewidzialnej obecności Boga. Za pomocą określonych środków plastycznych przedstawia treści teologiczne.

Dokumenty Soboru Nicejskiego II z 787 r. wspominają, że tradycja wykonywania ikon istniała od czasów apostolskich, nie ma jednak na to żadnych dowodów historycznych. Według tradycji, autorem pierwszych ikon był Łukasz Ewangelista.

Informacje o istnieniu ikon Chrystusa, Maryi, Świętych Piotra i Pawła oraz innych świętych znaleźć można po raz pierwszy w pismach Euzebiusza z Cezarei i Epifaniusza z Cypru w IV wieku. Przedmiotem kultu, wg św. Augustyna, stały się ikony już w V wieku.

Mówi Ewa Sadowska, pisząca ikony:

– Ikona to coś więcej niż obraz sakralny, ikona ma w sobie pewną tajemnicę, co jest tym bardziej cenne, że w dzisiejszych czasach wszystko jest takie oczywiste. Ikona stawia przed człowiekiem pytania na poziomie wiary, moralności, stanowi także zaproszenie do wejścia w teologię, do kontemplacji tego wszystkiego, co Pan Bóg nam daje.